Σήμερα στη Βουλή δεν θα συγκρουστούν κυβέρνηση και αντιπολίτευση για δύο-τρεις υποθέσεις. Θα συγκρουστούν για το αν όλα όσα συσσωρεύτηκαν αποτελούν μεμονωμένα επεισόδια ή τον πιο καθαρό καθρέφτη του τρόπου με τον οποίο κυβερνά το Μαξίμου.
Το πρόβλημα του Μαξίμου δεν είναι ότι άνοιξαν πολλά μέτωπα μαζί. Είναι ότι όλα τα μέτωπα μαζί λένε πλέον το ίδιο πράγμα για τον τρόπο που κυβερνά. Οι υποκλοπές, ο ΟΠΕΚΕΠΕ, οι άρσεις ασυλίας, οι διαρκείς θεσμικές αμυχές, οι καθυστερήσεις, οι υπεκφυγές, η μόνιμη προσπάθεια να μετακινηθεί η συζήτηση από την ουσία στη διαχείριση. Σήμερα, στην προ ημερησίας συζήτηση που είχε ζητήσει το ΠΑΣΟΚ για το κράτος δικαίου και τις υποκλοπές, αυτό ακριβώς θα βρεθεί στο κέντρο της σύγκρουσης. Όχι ένα μόνο γεγονός, αλλά ένα μοτίβο εξουσίας.
Η κυβέρνηση θα επιχειρήσει να το αρνηθεί. Η σημερινή στρατηγική του Μεγάρου Μαξίμου, όπως προκύπτει από τα ρεπορτάζ, είναι να μετατρέψει την πίεση σε πρωτοβουλία κινήσεων: να μιλήσει για συνταγματική αναθεώρηση, για μεταρρυθμίσεις, για «κόψιμο των ρουσφετιών», για το τέλος παλιών παθογενειών. Με άλλα λόγια, να εμφανιστεί όχι ως απολογούμενη εξουσία, αλλά ως δύναμη θεσμικής επανεκκίνησης. Να πει στην κοινωνία ότι ναι, υπήρξαν προβλήματα, αλλά η ίδια είναι εκείνη που τώρα τα διορθώνει.
Λίγο αργά…
Μόνο που εδώ ακριβώς βρίσκεται και η αδυναμία της. Γιατί όταν φτάνεις να μιλάς για θεσμική επανίδρυση ενώ σε έχουν προλάβει οι δικογραφίες, οι αποκαλύψεις και οι ευρωπαϊκές έρευνες, η μεταρρύθμιση μοιάζει λιγότερο με σχέδιο και περισσότερο με όψιμη άμυνα. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν πηγαίνει σήμερα στη Βουλή από θέση θεσμικής υπεροχής. Πηγαίνει επειδή η πίεση έχει γίνει συνολική και επειδή η συζήτηση για το κράτος δικαίου δεν μπορεί πια να περιοριστεί σε μια αντιπολιτευτική καταγγελία ή σε έναν διεθνή αστερίσκο. Έχει γίνει κεντρικό πολιτικό πρόβλημα της κυβέρνησής του.
Αυτό είναι και το πιο επικίνδυνο για το Μαξίμου. Όχι το αν θα ακουστούν βαριές εκφράσεις ή αν η αντιπολίτευση θα επιχειρήσει να κεφαλαιοποιήσει τη φθορά. Αλλά το ότι, για πρώτη φορά μετά από καιρό, διαφορετικές υποθέσεις που μέχρι χθες αντιμετωπίζονταν ξεχωριστά αρχίζουν να ενώνονται σε ένα ενιαίο πολιτικό συμπέρασμα. Οι υποκλοπές δεν μένουν πια στις υποκλοπές. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ δεν μένει πια στον ΟΠΕΚΕΠΕ. Οι πιέσεις προς τη Δικαιοσύνη, οι κοινοβουλευτικοί ελιγμοί, οι καθυστερήσεις, οι αμήχανες απαντήσεις, οι διαρκείς απόπειρες αλλαγής ατζέντας, όλα μαζί παράγουν την εικόνα μιας εξουσίας που δεν βλέπει τους θεσμούς ως όριο, αλλά ως πεδίο χειρισμού.
Ας τελειώνουμε με τις «διαχρονικές παθογένειες»
Αν θέλει, λοιπόν, σήμερα ο πρωθυπουργός να πείσει, δεν αρκεί να εμφανιστεί αυστηρός, μεταρρυθμιστής ή εξαγριωμένος με τις παθογένειες. Αυτά ακούγονται όλο και λιγότερο πειστικά όταν προέρχονται από τον ίδιο άνθρωπο που κυβερνά ήδη χρόνια και τώρα ανακαλύπτει μπροστά στις κάμερες όσα επί των ημερών του ρίζωσαν, διογκώθηκαν ή συγκαλύφθηκαν. Δεν αρκεί επίσης να απλωθεί ξανά η συζήτηση τόσο πολύ ώστε να χαθούν οι συγκεκριμένες ευθύνες μέσα σε μια γενική αναφορά στις «διαχρονικές αδυναμίες του κράτους». Αυτή η συνταγή έχει χρησιμοποιηθεί ήδη πολλές φορές. Και κάθε φορά μοιάζει όλο και περισσότερο με πολιτικό ξέπλυμα.
Η σημερινή μάχη στη Βουλή έχει αξία ακριβώς επειδή θα δείξει αν το πολιτικό σύστημα είναι διατεθειμένο να μιλήσει καθαρά για την ουσία. Για το αν η κυβερνητική πλειοψηφία θα συνεχίσει να παριστάνει ότι κάθε υπόθεση είναι απλώς μια ξεχωριστή δυσκολία που μπορεί να λυθεί με καλύτερη επικοινωνία, ή αν θα αναγκαστεί να αντιμετωπίσει το βαρύτερο συμπέρασμα: ότι το πρόβλημα δεν είναι τα επιμέρους επεισόδια, αλλά η κουλτούρα εξουσίας που τα ενώνει. Και αυτή η κουλτούρα έχει ονοματεπώνυμο, πολιτική ευθύνη και κυβερνητική σφραγίδα.
Γι’ αυτό και η σημερινή συζήτηση δεν είναι μια ακόμη κοινοβουλευτική διαδικασία. Είναι μια στιγμή στην οποία η κυβέρνηση καλείται να απαντήσει όχι για όσα «της καταλογίζουν οι αντίπαλοι», αλλά για την εικόνα που έχει διαμορφώσει η ίδια μέσα από τη συμπεριφορά της. Αν το Μαξίμου επιλέξει πάλι να αποδράσει προς τη μεγάλη θεωρία, προς τη συνταγματική κουβέντα ή προς τη διάχυση των ευθυνών, θα επιβεβαιώσει ακριβώς αυτό που προσπαθεί να διαψεύσει: ότι δεν έχουμε μπροστά μας ένα άθροισμα σκανδάλων, αλλά έναν τρόπο διακυβέρνησης που έχει αρχίσει να κουράζει, να φθείρει και να απογυμνώνει το ίδιο το αφήγημά του.
Και τότε η σημερινή μάχη δεν θα είναι απλώς δύσκολη για την κυβέρνηση. Θα είναι αποκαλυπτική. Γιατί θα δείξει ότι το πραγματικό πρόβλημα του Μαξίμου δεν είναι πως βρέθηκε αντιμέτωπο με πολλά μέτωπα. Είναι ότι όλα τα μέτωπα μαζί λένε πλέον το ίδιο πράγμα για τον τρόπο που κυβερνά.
Τελευταίες Ειδήσεις
- Μεγάλο αυτογκόλ από τη Ζωή Κωνσταντοπούλου
- Ο Τσίπρας τη θεωρεί μεγάλο ταλέντο: Η ευχάριστη έκπληξη της «ΕΛ.Α.Σ» που εντυπωσίασε ακόμα και τους βουλευτές της ΝΔ
- Μπέζος, Αργυρός, Αλιάγας: Η πρώτη απάντηση στην πρόταση για τα ψηφοδέλτια της ΝΔ
