Ο επικεφαλής του Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας πετά το γάντι στις ΗΠΑ πριν από τις κρίσιμες επαφές
Η Τεχεράνη επιλέγει να προσέλθει στις επόμενες κρίσιμες επαφές με μήνυμα σκληρής αδιαλλαξίας στο πιο ευαίσθητο ζήτημα όλων, το πρόγραμμα εμπλουτισμού ουρανίου. Ο επικεφαλής του Ιρανικού Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας, Μοχάμαντ Εσλάμι, δήλωσε ξεκάθαρα ότι δεν υπάρχει κανένα ενδεχόμενο περιορισμού, απορρίπτοντας πλήρως τις αξιώσεις που διατυπώνονται από την Ουάσιγκτον και άλλες δυτικές δυνάμεις. Η τοποθέτησή του δεν ήρθε τυχαία. Έρχεται ακριβώς τη στιγμή που πλησιάζουν οι συνομιλίες υπό πακιστανική διαμεσολάβηση, σε ένα περιβάλλον βαθιάς καχυποψίας, μετά τον πόλεμο, τις αμερικανικές επιθέσεις του 2025 και τις ανοιχτές διαφωνίες για το μέλλον του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος. Το Reuters έχει ήδη καταγράψει ότι η ιρανική πρόταση 10 σημείων περιλαμβάνει την αποδοχή του εμπλουτισμού ως βασικό όρο, ενώ η αμερικανική πλευρά εξακολουθεί να υποστηρίζει ακριβώς το αντίθετο, ότι δηλαδή «δεν θα υπάρξει κανένας εμπλουτισμός». Με αυτά τα δεδομένα, η σύγκρουση φαίνεται να είναι προδιαγεγραμμένη πριν καν αρχίσει ο κύριος γύρος των επαφών.
Ο Εσλάμι χρησιμοποίησε ιδιαίτερα σκληρή γλώσσα. «Οι διεκδικήσεις και απαιτήσεις των εχθρών μας για τον περιορισμό του προγράμματος εμπλουτισμού ουρανίου του Ιράν δεν είναι παρά ευσεβείς πόθοι που θα ενταφιαστούν», είπε, σε μια δήλωση που αποτυπώνει την πλήρη απόρριψη κάθε σεναρίου υποχώρησης. Συνέχισε λέγοντας ότι «Ολες οι συνωμοσίες και ενέργειες των εχθρών μας, περιλαμβανομένου αυτού του βάναυσου πολέμου, δεν κατέληξαν σε τίποτε», υποστηρίζοντας ουσιαστικά ότι η πίεση που ασκήθηκε στην Τεχεράνη δεν απέδωσε και ότι τώρα οι ΗΠΑ προσπαθούν να πετύχουν στο τραπέζι των συνομιλιών όσα δεν κατάφεραν με στρατιωτικά και πολιτικά μέσα. Η ρητορική αυτή φανερώνει ότι το Ιράν δεν βλέπει τη διαπραγμάτευση ως διαδικασία αμοιβαίων υποχωρήσεων, αλλά ως πεδίο όπου πρέπει να κατοχυρώσει δημόσια την αντοχή και την επιμονή του.
Η ουσία της διαμάχης βρίσκεται στα επίπεδα εμπλουτισμού. Σύμφωνα με τις διεθνείς ρυθμίσεις της συμφωνίας του 2015, το όριο ήταν 3,67%, ποσοστό συμβατό με ειρηνική χρήση. Μετά την αποχώρηση των ΗΠΑ το 2018, το Ιράν σταδιακά ξεπέρασε όλα τα όρια και πριν από τις επιθέσεις του Ιουνίου 2025 είχε φτάσει να εμπλουτίζει ουράνιο σε επίπεδο 60%, όπως έχουν καταγράψει διεθνείς επιθεωρητές, ποσοστό πολύ πάνω από αυτό που απαιτείται για παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και πολύ πιο κοντά σε επίπεδα που ανησυχούν σοβαρά τη Δύση. Το Associated Press έχει επισημάνει ότι παρότι το 60% δεν ισοδυναμεί με κατασκευή βόμβας, μειώνει σημαντικά την απόσταση από το 90% που θεωρείται οπλικής χρήσης.
Στο παρασκήνιο υπάρχει και το ζήτημα του αποθέματος άνω των 400 κιλών ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού, που βρέθηκε στο στόχαστρο αμερικανικών βομβαρδισμών τον Ιούνιο του 2025 και θεωρείται πλέον θαμμένο. Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει μιλήσει για κοινή προσπάθεια ώστε να «ξεθαφτεί και να απομακρυνθεί» η λεγόμενη «πυρηνική σκόνη», παρουσιάζοντας το ζήτημα σαν να έχει πρακτικά λυθεί. Όμως οι δηλώσεις από την Τεχεράνη δείχνουν πως ούτε αυτό το μέτωπο έχει κλείσει, ούτε υπάρχει κοινός παρονομαστής για το τι θα ακολουθήσει.
Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι καθαρή. Το Ιράν προσέρχεται στις επόμενες συνομιλίες αποφασισμένο να μην αποδεχθεί καμία δέσμευση που θα μοιάζει με εγκατάλειψη του δικαιώματος στον εμπλουτισμό. Από την άλλη, οι ΗΠΑ εξακολουθούν να θεωρούν τον μηδενικό εμπλουτισμό βασική απαίτηση. Και όταν η μία πλευρά μιλά για απόλυτο δικαίωμα και η άλλη για απόλυτη απαγόρευση, τότε η διπλωματία μοιάζει να ξεκινά από το πιο δύσκολο δυνατό σημείο.
Τελευταίες Ειδήσεις
- «Για να το συνδέσω με την Ιθάκη»: Το επικό σκίτσο του Πετρουλάκη για το νέο κόμμα Τσίπρα, για το οποίο μιλούν όλοι σήμερα
- Τα Μερομήνια προβλέπουν «σκληρό» καλοκαίρι: Ποιος θα είναι ο πιο δύσκολος μήνας
- Τεκτονικές αλλαγές σε νέα δημοσκόπηση: Τα 2 κόμματα που εξαφάνισε ο Τσίπρας με το καλημέρα
