Η αλήθεια για τα κρυφά κέρδη από παραπλανητικές διαφημίσεις και πώς η Meta βγάζει δισεκατομμύρια από αυτές.
Στα τέλη του 2024, εσωτερικά έγγραφα της Meta εκτιμούσαν ότι περίπου το 10% των ετήσιων εσόδων της, περίπου 16 δισεκατομμύρια δολάρια, προήλθε από διαφημίσεις που σχετίζονται με απάτες ή απαγορευμένα προϊόντα.
Το Reuters αποκαλύπτει ότι για τουλάχιστον τρία χρόνια, η εταιρεία δεν κατάφερε να εμποδίσει την κυκλοφορία τεράστιου αριθμού παραπλανητικών διαφημίσεων, εκθέτοντας χρήστες των Facebook, Instagram και WhatsApp σε απάτες ηλεκτρονικού εμπορίου, παράνομες επενδύσεις, διαδικτυακά καζίνο και μη εγκεκριμένα ιατρικά προϊόντα.
Ένα έγγραφο του Δεκεμβρίου 2024 υπολογίζει ότι καθημερινά οι χρήστες βλέπουν κατά μέσο όρο 15 δισεκατομμύρια “υψηλού κινδύνου” διαφημίσεις, με άλλα λόγια, διαφημίσεις που εμφανίζουν σαφή στοιχεία απάτης. Από αυτές, μόνο η συγκεκριμένη κατηγορία απέφερε στη Meta περίπου 7 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως.
Πώς επιτράπηκαν οι απάτες
Τα περισσότερα προβλήματα προέρχονται από διαφημιστές που είχαν ήδη εντοπιστεί ως ύποπτοι από τα εσωτερικά συστήματα της εταιρείας. Παρόλα αυτά, ένας διαφημιστής αποκλείεται μόνο όταν η πλατφόρμα υπολογίζει τουλάχιστον 95% πιθανότητα απάτης.
Αν η πιθανότητα είναι μικρότερη, η εταιρεία δεν μπλοκάρει τον διαφημιστή, αλλά αυξάνει την τιμή της διαφήμισης μέσω της πρακτικής “penalty bid”, που έχει ως στόχο, σύμφωνα με τη Meta, να αποθαρρύνει τους ύποπτους πελάτες.
Επιπλέον, τα έγγραφα δείχνουν ότι οι χρήστες που κάνουν κλικ σε τέτοιες διαφημίσεις συχνά βλέπουν περισσότερες παρόμοιες, καθώς ο αλγόριθμος προσαρμόζει τα διαφημιστικά μηνύματα βάσει των “ενδιαφερόντων” τους.
Δισταγμός στην εφαρμογή αυστηρών μέτρων
Από το 2021 έως το 2025, έγγραφα των τμημάτων οικονομικών, μηχανικής και ασφάλειας δείχνουν ότι η Meta γνώριζε την έκταση των καταχρήσεων, αλλά απέφευγε να εφαρμόσει αυστηρά μέτρα που θα μπορούσαν να πλήξουν τα έσοδά της.
Ο Σαντίπ Αβραάμ, πρώην ερευνητής απάτης στη Meta, σχολίασε: «Αν οι ρυθμιστικές αρχές δεν θα επέτρεπαν στις τράπεζες να επωφελούνται από την απάτη, δεν θα έπρεπε να το ανέχονται ούτε στις τεχνολογικές εταιρείες».
Από την πλευρά του, ο εκπρόσωπος της Meta, Άντι Στόουν, τόνισε ότι τα έγγραφα παρουσιάζουν “επιλεκτικά και παραμορφωμένα” την πολιτική της εταιρείας και χαρακτήρισε το 10,1% των εσόδων από απαγορευμένες διαφημίσεις «πρόχειρη και υπερβολικά ευρεία» εκτίμηση, υπογραμμίζοντας ότι μεταγενέστεροι υπολογισμοί έδειξαν χαμηλότερα ποσοστά.
Σύμφωνα με τον Στόουν, τα στοιχεία χρησιμοποιήθηκαν «για να επικυρώσουν τις επενδύσεις της Meta στην ενίσχυση των μηχανισμών ασφάλειας». Ανέφερε επίσης ότι μέσα στους τελευταίους 18 μήνες οι αναφορές για διαφημίσεις-απάτες μειώθηκαν κατά 58%, ενώ μόνο το 2025 αφαιρέθηκαν πάνω από 134 εκατομμύρια παραπλανητικές διαφημίσεις.
Στόχοι για σταδιακή μείωση και οικονομικοί περιορισμοί
Η Meta σκοπεύει να περιορίσει σταδιακά τα έσοδα από παραβατικές διαφημίσεις:
- 10,1% το 2024
- 7,3% μέχρι το τέλος του 2025
- 6% το 2026
- 5,8% το 2027
Ωστόσο, έγγραφα αποκαλύπτουν ότι η εταιρεία έθεσε “οικονομικά όρια απώλειας” στις ενέργειες κατά των απατών. Το 2025, για παράδειγμα, η ομάδα που παρακολουθεί ύποπτους διαφημιστές δεν μπορούσε να λάβει μέτρα που θα μείωναν τα έσοδα πάνω από 0,15% (περίπου 135 εκατ. δολάρια).
Μία εσωτερική σημείωση υπενθυμίζει: «Να είμαστε προσεκτικοί. Έχουμε συγκεκριμένα οικονομικά όρια (revenue guardrails)».
Ρυθμιστική πίεση και επιχειρηματικοί κίνδυνοι
Οι αποκαλύψεις εμφανίζονται σε μια περίοδο αυξημένης ρυθμιστικής πίεσης. Στις ΗΠΑ, η SEC εξετάζει τη Meta για διαφημίσεις επενδυτικών απάτων, ενώ στη Βρετανία η αρμόδια αρχή διαπίστωσε ότι οι πλατφόρμες της Meta συνδέονταν με το 54% των συνολικών απωλειών από διαδικτυακές απάτες το 2023 — ποσοστό μεγαλύτερο από όλες τις άλλες πλατφόρμες μαζί.
Εσωτερικές εκτιμήσεις δείχνουν ότι οι πλατφόρμες της εταιρείας ευθύνονται για το ένα τρίτο όλων των επιτυχημένων διαδικτυακών απατών στις ΗΠΑ. Σε αξιολόγηση του 2025 επισημαίνεται:
«Είναι ευκολότερο να διαφημίζεις απάτες στις πλατφόρμες της Meta παρά στη Google».
Οι ζημιωθέντες χρήστες
Το ρεπορτάζ αναφέρει περιπτώσεις χρηστών που υπέστησαν σοβαρές οικονομικές ζημιές. Μια Καναδή στρατιωτικός είδε τον λογαριασμό της στο Facebook να παραβιάζεται και να χρησιμοποιείται για προώθηση ψεύτικων επενδύσεων σε κρυπτονομίσματα.
Παρά δεκάδες αναφορές, η Meta χρειάστηκε εβδομάδες για να απενεργοποιήσει τον λογαριασμό, ενώ πολλοί φίλοι της εξαπατήθηκαν, χάνοντας δεκάδες χιλιάδες δολάρια.
Τελευταίες Ειδήσεις
- Τα Μερομήνια προβλέπουν «σκληρό» καλοκαίρι: Ποιος θα είναι ο πιο δύσκολος μήνας
- Τεκτονικές αλλαγές σε νέα δημοσκόπηση: Τα 2 κόμματα που εξαφάνισε ο Τσίπρας με το καλημέρα
- Το πρώτο… καλλιτεχνικό μπαμ του Τσίπρα: Ο ηθοποιός που κλείνει στο νέο κόμμα
