«Δεν ξέραμε ότι πολεμούσαμε κάτι αόρατο. Σκεφτόμασταν μόνο τη φωτιά».
Στις 26 Απριλίου 1986 συνέβη το πιο σοβαρό πυρηνικό ατύχημα στην ιστορία της ανθρωπότητας, στο εργοστάσιο του Τσερνόμπιλ στην τότε Σοβιετική Ένωση.
Η έκρηξη στον αντιδραστήρα 4 απελευθέρωσε τεράστιες ποσότητες ραδιενέργειας στην ατμόσφαιρα, επηρεάζοντας άμεσα εργαζομένους, πυροσβέστες και κατοίκους της κοντινής πόλης Πρίπιατ.
Οι μαρτυρίες όσων έζησαν τα γεγονότα αποκαλύπτουν ένα σκηνικό σύγχυσης, άγνοιας και τραγικής καθυστέρησης στην αντίδραση.
Ένας μηχανικός του εργοστασίου έχει περιγράψει ότι αμέσως μετά την έκρηξη επικρατούσε αβεβαιότητα: «Νομίζαμε ότι είχε εκραγεί μόνο μια δεξαμενή υδρογόνου. Κανείς δεν μπορούσε να πιστέψει ότι ο αντιδραστήρας είχε καταστραφεί ολοσχερώς».
Πολλοί εργαζόμενοι συνέχισαν να βρίσκονται στο σημείο χωρίς να κατανοούν τον πραγματικό κίνδυνο, εκτεθειμένοι σε θανατηφόρα επίπεδα ακτινοβολίας.
«Μας είπαν ότι ήταν προσωρινό…»
Οι πρώτοι πυροσβέστες που έφτασαν στο σημείο έδωσαν τις πιο συγκλονιστικές μαρτυρίες του πυρηνικού ατυχήματος.
Ορισμένοι ανέφεραν ότι είδαν μια μπλε λάμψη στον αέρα, ενώ άλλοι ένιωθαν έντονη ζέστη και μεταλλική γεύση στο στόμα.
Ένας από αυτούς θυμόταν: «Δεν ξέραμε ότι πολεμούσαμε κάτι αόρατο. Σκεφτόμασταν μόνο τη φωτιά».
Πολλοί από αυτούς παρουσίασαν σύντομα συμπτώματα οξείας ακτινοβολίας και διακομίστηκαν σε νοσοκομεία, όπου αρκετοί κατέληξαν σε λίγες ημέρες.
Στο μεταξύ, στην Πρίπιατ των 49.000 ψυχών, οι κάτοικοι ξύπνησαν την επόμενη ημέρα χωρίς να γνωρίζουν τι είχε συμβεί.
Παιδιά έπαιζαν στους δρόμους και οικογένειες παρακολουθούσαν από τα παράθυρα μια παράξενη λάμψη στον ουρανό.
Μια κάτοικος θυμάται: «Μας είπαν ότι ήταν προσωρινό και να πάρουμε μόνο τα απαραίτητα. Δεν καταλάβαμε ότι δεν θα επιστρέφαμε ποτέ».
Η εκκένωση της πόλης έγινε βιαστικά, με λεωφορεία που μετέφεραν χιλιάδες ανθρώπους μακριά από τα σπίτια τους.
Άλλες μαρτυρίες προέρχονται από στρατιώτες και εργάτες που κλήθηκαν να καθαρίσουν τη μολυσμένη περιοχή.
Ένας από αυτούς ανέφερε: «Δεν υπήρχε εχθρός να δεις. Ο εχθρός ήταν στον αέρα, στο χώμα, παντού».
Οι άνθρωποι αυτοί εργάστηκαν κάτω από εξαιρετικά επικίνδυνες συνθήκες, συχνά χωρίς επαρκή προστασία, πληρώνοντας αργά ή γρήγορα την έκθεση στην ακτινοβολία.
Στην κλίμακα INES (International Nuclear Event Scale), η οποία μετρά τη σοβαρότητα πυρηνικών συμβάντων από το 0 έως το 7, το Τσερνόμπιλ έχει βαθμολογηθεί στο επίπεδο 7.
Είναι το ανώτατο επίπεδο και ορίζεται ως «μεγάλο ατύχημα», δηλαδή είχε εκτεταμένες επιπτώσεις στην υγεία και το περιβάλλον.
Το άλλο γνωστό ατύχημα που πλησιάζει σε σοβαρότητα είναι το πυρηνικό ατύχημα της Φουκουσίμα το 2011 στην Ιαπωνία, έπειτα από σεισμό και τσουνάμι.
Εκείνο επίσης βαθμολογήθηκε ως επίπεδο 7, αλλά θεωρείται ότι είχε μικρότερη άμεση ραδιενεργή έκθεση στον πληθυσμό και λιγότερους θανάτους από ακτινοβολία σε σχέση με το Τσερνόμπιλ.
Η διαφορά είναι ότι στην ΕΣΣΔ υπήρξε πυρηνική έκρηξη και πυρκαγιά στον αντιδραστήρα, γεγονότα που έστειλαν μεγάλες ποσότητες ραδιενεργών υλικών στην ατμόσφαιρα για μέρες.
Αντίθετα, στην ιαπωνική πόλη τα αντιδραστήρια υπέστησαν τήξη, αλλά σε πιο περιορισμένη διασπορά.
Τελευταίες Ειδήσεις
- Τα Μερομήνια προβλέπουν «σκληρό» καλοκαίρι: Ποιος θα είναι ο πιο δύσκολος μήνας
- Τεκτονικές αλλαγές σε νέα δημοσκόπηση: Τα 2 κόμματα που εξαφάνισε ο Τσίπρας με το καλημέρα
- Το πρώτο… καλλιτεχνικό μπαμ του Τσίπρα: Ο ηθοποιός που κλείνει στο νέο κόμμα
