Τα αεροπορικά ταξίδια στην Ευρώπη μπαίνουν σε περίοδο αβεβαιότητας
Αεροπορικά ταξίδια με ακριβότερα εισιτήρια, λιγότερες προσφορές, πιθανές ακυρώσεις δρομολογίων και αυξημένη αβεβαιότητα βλέπουν για το καλοκαίρι οι ειδικοί, καθώς η κρίση στα Στενά του Ορμούζ δημιουργεί σοβαρές πιέσεις στην τροφοδοσία αεροπορικών καυσίμων προς την Ευρώπη. Ακόμη και αν ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή τελείωνε άμεσα, οι επιπτώσεις δεν θα εξαφανίζονταν από τη μία ημέρα στην άλλη, καθώς τα δεξαμενόπλοια από τον Περσικό Κόλπο χρειάζονται πάνω από έναν μήνα για να φτάσουν στην ευρωπαϊκή αγορά. Το πρόβλημα γίνεται ακόμη πιο σύνθετο επειδή η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν παράγει επαρκείς ποσότητες αεροπορικού καυσίμου για να καλύψει τη ζήτηση στο εσωτερικό της, αφού τα ευρωπαϊκά διυλιστήρια καλύπτουν το πολύ το 70% των αναγκών των αεροπορικών εταιρειών. Αυτό σημαίνει ότι οποιαδήποτε παρατεταμένη διαταραχή στη διέλευση δεξαμενόπλοιων από τα Στενά του Ορμούζ μπορεί να μετατραπεί σε αγώνα δρόμου για προμήθειες, σε αυξημένο κόστος για τις εταιρείες και τελικά σε μεγαλύτερη επιβάρυνση για τους επιβάτες.
Αεροπορικά ταξίδια: Το καλό σενάριο με λήξη του πολέμου και ακριβότερα εισιτήρια
Το πρώτο σενάριο, που θεωρείται το πιο ομαλό, προβλέπει γρήγορη λήξη του πολέμου και επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ. Ακόμη και τότε, όμως, η κρίση στα αεροπορικά καύσιμα δεν θα λυθεί αμέσως. Η εφοδιαστική αλυσίδα έχει ήδη πιεστεί, οι μεταφορές χρειάζονται χρόνο για να επανέλθουν και η αγορά θα συνεχίσει να λειτουργεί με ακριβότερο καύσιμο για σημαντικό διάστημα. Ο γενικός διευθυντής της International Air Transport Association, Willie Walsh, είχε προειδοποιήσει ότι ακόμη και σε αυτό το σενάριο «θα χρειαστούν μήνες μέχρι η προσφορά να επιστρέψει στα επίπεδα που απαιτούνται». Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι οι τιμές των αεροπορικών εισιτηρίων είναι πιθανό να παραμείνουν υψηλές καθ’ όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού, ακόμη και αν αποφευχθούν τα πιο δυσάρεστα μέτρα, όπως μαζικές ακυρώσεις πτήσεων ή πολιτικές παρεμβάσεις για περιορισμό της ταξιδιωτικής ζήτησης.
Ο ανώτερος αναλυτής πετρελαίου της Kpler, Τζορτζ Σο, εκτιμά ότι μια γρήγορη αποκλιμάκωση θα μπορούσε να αποτρέψει ακραίες αναταράξεις στα αεροδρόμια, όμως δεν θα εξαφανίσει την πίεση στις τιμές. Αντίστοιχα, ο Φρεντερίκ Ντελό, αντιπρόεδρος Ευρώπης της International Federation of Air Traffic Controllers’ Associations, προειδοποιεί ότι ακόμη και στο καλύτερο δυνατό σενάριο «η Ευρώπη πιθανότατα θα συνεχίσει να αντιμετωπίζει υψηλές τιμές καυσίμων κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού», αν και τα ευρωπαϊκά αεροδρόμια θα απέφευγαν μεγάλες ελλείψεις. Το κρίσιμο όριο βρίσκεται στη διάρκεια της κρίσης, όπως εξηγεί ο ίδιος: «Αν όμως αυτή η κατάσταση συνεχιστεί για μερικές ακόμη εβδομάδες, τότε δεν θα πρόκειται πλέον για θέμα τιμών, αλλά για θέμα επάρκειας καυσίμων».
Αεροπορικά ταξίδια: Το κακό σενάριο με μερική τροφοδοσία και ακυρώσεις πτήσεων
Το δεύτερο σενάριο, το οποίο πολλοί ειδικοί θεωρούν πιθανότερο, προβλέπει μερική αποκλιμάκωση της σύγκρουσης έως τις αρχές του καλοκαιριού και αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας με αποσπασματικό τρόπο. Σε αυτή την περίπτωση, οι τιμές των αεροπορικών καυσίμων θα παραμείνουν υψηλές, η τροφοδοσία θα παραμείνει αβέβαιη και οι εταιρείες θα αναγκαστούν να επιλέξουν ποια δρομολόγια αξίζει να κρατήσουν και ποια όχι. Οι πρώτες περικοπές, σύμφωνα με την ανάλυση, θα μπορούσαν να αφορούν πτήσεις μεγάλων αποστάσεων αναψυχής και λιγότερο δημοφιλείς περιφερειακές διαδρομές. Ο Άντριου Τσάρλτον, διευθύνων σύμβουλος της Aviation Advocacy, περιγράφει ήδη μια αλλαγή στη συμπεριφορά των ταξιδιωτών, λέγοντας ότι λόγω των υψηλών τιμών στα εισιτήρια «ο κόσμος αρχίζει να σκέφτεται να πάει διακοπές με αυτοκίνητο ή να επιστρέψει στις διακοπές εντός χώρας».
Η καθηγήτρια αεροπορίας στο Dublin City University, Μαρίνα Ευθυμίου, σημειώνει ότι «ο βασικός κίνδυνος για τους επιβάτες είναι οι τιμές: επιβαρύνσεις καυσίμων, λιγότερες προσφορές και μειωμένη συχνότητα πτήσεων σε οριακά δρομολόγια». Ήδη η Lufthansa έχει ανακοινώσει ότι θα περικόψει 20.000 πτήσεις τους επόμενους μήνες, με στόχο να περιορίσει την κατανάλωση καυσίμων, ενώ και άλλες αεροπορικές εταιρείες κινούνται προς την ίδια κατεύθυνση. Οι αυξήσεις κόστους αναμένεται να περάσουν στους επιβάτες, όπως είπε και ο Σεμπαστιάν Ζιστούμ της Air France-KLM στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: «Είμαστε υποχρεωμένοι να το κάνουμε, διαφορετικά θα χρεοκοπήσουμε μέσα σε λίγους μήνες». Την ίδια στιγμή, ο επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, Φατίχ Μπιρόλ, έχει προειδοποιήσει ότι η Ευρώπη θα μπορούσε να ξεμείνει από αεροπορικά καύσιμα ήδη από τις αρχές Ιουνίου, ενώ τα αεροδρόμια βρίσκονται σε δύσκολη θέση, καθώς διαχειρίζονται τα καύσιμα χωρίς να τα αγοράζουν.
Το χειρότερο σενάριο με δελτίο καυσίμων και αλυσιδωτές επιπτώσεις
Το τρίτο και χειρότερο σενάριο προβλέπει συνέχιση των διαταραχών στη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ σε όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού. Σε αυτή την περίπτωση, σύμφωνα με την Kpler, τα αποθέματα αεροπορικών καυσίμων στην Ευρώπη θα μπορούσαν να πέσουν κάτω από τα ελάχιστα λειτουργικά όρια και η αγορά να περάσει ουσιαστικά σε καθεστώς δελτίου καυσίμων. Η Μαρίνα Ευθυμίου προειδοποιεί ότι αν η κρίση κλιμακωθεί περαιτέρω, οι ελλείψεις καυσίμων Jet A1 θα μπορούσαν να αλλάξουν πλήρως το τοπίο τόσο στην Ευρώπη όσο και στην Ασία, λόγω της μεγάλης εξάρτησης από το πετρέλαιο της Μέσης Ανατολής. Όπως υπογραμμίζει, «Ολόκληρος ο κλάδος είναι εκτεθειμένος και αυτή η κρίση είναι πολύ χειρότερη από μια συνηθισμένη άνοδο στις τιμές πετρελαίου, γιατί πρόκειται για δύο προβλήματα ταυτόχρονα: τις τιμές και τη φυσική επάρκεια καυσίμων».
Παρότι η Κομισιόν έχει απορρίψει το πιο καταστροφικό σενάριο γενικευμένων ελλείψεων στα ευρωπαϊκά αεροδρόμια, προετοιμάζει σχέδια έκτακτης ανάγκης. Ο Επίτροπος Μεταφορών της ΕΕ Απόστολος Τζιτζικώστας προειδοποίησε ότι τα κράτη-μέλη ίσως χρειαστεί να μοιραστούν τα στρατηγικά αποθέματα καυσίμων τους, αν οι ελλείψεις γίνουν πραγματικότητα. Αν οι ακυρώσεις ξεπεράσουν το 10% της κανονικής κίνησης, οι επιπτώσεις θα είναι αλυσιδωτές: οι πάροχοι ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας θα χάσουν έσοδα, οι αεροπορικές θα απορροφήσουν πρόσθετες ζημιές και οι εταιρείες χαμηλού κόστους θα δεχθούν ιδιαίτερη πίεση, επειδή βασίζονται «στην υψηλή αξιοποίηση αεροσκαφών, στα πυκνά δρομολόγια και στη ζήτηση που είναι ευαίσθητη στις τιμές». Όπως σημειώνει ο Ντελό, «Ένα γενικευμένο σοκ στα καύσιμα αποδυναμώνει ακριβώς αυτό το επιχειρηματικό μοντέλο».
Τελευταίες Ειδήσεις
- Το πρώτο… καλλιτεχνικό μπαμ του Τσίπρα: Ο ηθοποιός που κλείνει στο νέο κόμμα
- Πολύ σοβαρό επεισόδιο στο Αιγαίο με την Τουρκία
- Ριψοκίνδυνη απόφαση της Μαρίας Καρυστιανού…
