Καμπανάκι από Γκεοργκίεβα για τον πόλεμο: «Σκεφτείτε το αδιανόητο και προετοιμαστείτε»
Η εικόνα που διαμορφώνεται για την οικονομία μόνο καθησυχαστική δεν είναι, καθώς το νέο κύμα γεωπολιτικής αβεβαιότητας έρχεται να φορτώσει επιπλέον βάρος σε μια ήδη κουρασμένη αγορά, σε νοικοκυριά που έχουν πιεστεί από την ακρίβεια και σε επιχειρήσεις που βλέπουν τον ορίζοντα να σκοτεινιάζει ξανά. Το βασικό μήνυμα είναι πως τα λεγόμενα «κακά σενάρια» δεν μοιάζουν πια τόσο μακρινά όσο έδειχναν πριν από λίγες ημέρες. Η εκτίναξη του Brent ακόμη και στα 120 δολάρια το βαρέλι βάζει στο τραπέζι τα ακραία ενδεχόμενα, εκείνα δηλαδή που συνδέονται με νέο ενεργειακό σοκ, πίεση στον πληθωρισμό και σοβαρές συνέπειες για την ανάπτυξη. Την ώρα που στην Ευρώπη διαβεβαιώνουν ότι υπάρχει εμπειρία και διαθέσιμη «εργαλειοθήκη» από την προηγούμενη κρίση, η πραγματικότητα δείχνει πιο άγρια, αφού η αγορά δεν έχει απορροφήσει πλήρως το προηγούμενο χτύπημα και οι αντοχές μοιάζουν πλέον περιορισμένες. Στο ίδιο κάδρο μπαίνουν η Ιταλία, οι προειδοποιήσεις από τη Scope, η φράση της Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα για το «αδιανόητο», η επιμονή τάνκερ να περνούν από τα Στενά του Ορμούζ, αλλά και οι επιχειρηματικές κινήσεις που δείχνουν ποιοι ψάχνουν άμυνα και ποιοι επιλέγουν επίθεση μέσα στη θύελλα.
Τα ακραία σενάρια για την οικονομία ξαναμπαίνουν στο τραπέζι
Η αφετηρία του προβληματισμού είναι ξεκάθαρη. Μπορεί να υπάρχει η δημόσια διαβεβαίωση ότι η Ευρώπη είναι καλύτερα προετοιμασμένη σε σχέση με το 2022 για ένα νέο ενεργειακό και πληθωριστικό σοκ, όμως η απόσταση ανάμεσα στη θεωρητική ετοιμότητα και στην πραγματική ανθεκτικότητα της οικονομίας παραμένει μεγάλη. Όταν το Brent αγγίζει επίπεδα 120 δολαρίων, ακόμη και πρόσκαιρα, το όριο ανάμεσα στο δύσκολο και στο ακραίο αρχίζει να σβήνει. Και το πρόβλημα δεν είναι μόνο τεχνικό ή χρηματοοικονομικό. Είναι βαθιά κοινωνικό, γιατί μια νέα έξαρση των τιμών θα βρει καταναλωτές και επιχειρήσεις ήδη εξαντλημένους. Στην Ελλάδα ειδικά, όπου ο πληθωρισμός δεν εξαφανίστηκε ποτέ ουσιαστικά και εξακολουθεί να κινείται κοντά στο 3%, το έδαφος δεν είναι ουδέτερο, αλλά ήδη επιβαρυμένο. Άρα ένα νέο σοκ δεν θα πέσει σε κενό, θα πέσει πάνω στα απόνερα του προηγούμενου.
Στην ίδια λογική εντάσσεται και η συζήτηση για το κατά πόσο αρκεί η επανάληψη των εργαλείων που εφαρμόστηκαν την προηγούμενη φορά. Η ύπαρξη εμπειρίας έχει αξία, αλλά δεν σημαίνει αυτόματα ότι το αποτέλεσμα θα είναι και πάλι διαχειρίσιμο, ειδικά αν η γεωπολιτική αστάθεια κρατήσει περισσότερο και η ενέργεια παραμείνει ακριβή. Το υπονοούμενο είναι σαφές. Η αγορά δεν φοβάται μόνο το πρώτο χτύπημα, αλλά κυρίως τη διάρκεια.
Το ΔΝΤ, η Ιταλία και τα πρώτα καμπανάκια
Μέσα σε αυτό το κλίμα, η φράση της επικεφαλής του ΔΝΤ, Κρισταλίνας Γκεοργκίεβα, ότι ο κόσμος πρέπει να «προετοιμαστεί για το αδιανόητο», αποκτά ιδιαίτερο βάρος. Η ίδια την επανέφερε μιλώντας για τον κίνδυνο που μπορεί να προκαλέσει μια παρατεταμένη ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή στις αγορές και στις οικονομίες, ζητώντας από τις χώρες να έχουν έτοιμες τις κατάλληλες πολιτικές για να απορροφήσουν τα σοκ. Δεν είναι βέβαια η πρώτη φορά που χρησιμοποιεί αυτή τη φράση, αφού είχε κάνει το ίδιο και το 2023, αλλά και το 2024, κάθε φορά για να δείξει ότι οι διεθνείς αναταράξεις μπορούν να σπάσουν τη βεβαιότητα και να μετατρέψουν το απίθανο σε πιθανό.
Την ίδια στιγμή, τα βλέμματα στρέφονται και στην Ιταλία. Η γειτονική χώρα, παρότι περιόρισε το έλλειμμά της στο 3,1% του ΑΕΠ το 2025 και πέρασε σε πρωτογενές πλεόνασμα, εξακολουθεί να βρίσκεται σε διαδικασία Υπερβολικού Ελλείμματος. Εκεί έρχονται τα «καμπανάκια» της Scope, η οποία επισημαίνει ότι μια παρατεταμένη κρίση στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να φρενάρει την ανάπτυξη, να κρατήσει ψηλά το ενεργειακό κόστος και να δυσκολέψει την έξοδο της Ιταλίας από τη συγκεκριμένη διαδικασία. Με άλλα λόγια, το πρόβλημα δεν αφορά μόνο τις πιο ευάλωτες οικονομίες. Αφορά και βαριά ευρωπαϊκά μεγέθη, κάτι που ανεβάζει αυτόματα τον βαθμό ανησυχίας για ολόκληρη την Ευρωζώνη.
Από τον Προκοπίου και την ΕΥΔΑΠ μέχρι Alumil και Τσάφο
Το κείμενο φωτίζει και τα πιο επιχειρηματικά πεδία αυτής της συγκυρίας. Η αναφορά στον Γιώργο Προκοπίου εστιάζει στο γεγονός ότι τάνκερ συνεχίζουν να περνούν από τα Στενά του Ορμούζ, κάτι που δεν φέρνει μόνο έσοδα, αλλά θεωρείται και έμμεσο τεστ για τα όρια της ιρανικής επιτήρησης και των δυνατοτήτων παρεμπόδισης ναυσιπλοΐας. Στον αντίποδα, η ΕΥΔΑΠ παρουσιάζεται ως «ανθεκτική» επιλογή, αφού η οριακή πτώση της μετοχής της αποδίδεται σε συνδυασμό θεμελιωδών στοιχείων, στο νέο ρυθμιστικό πλαίσιο από την 1η Ιανουαρίου 2026, αλλά και στο στήριγμα που δημιουργεί η εξαγορά του 9,71% από τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ στην τιμή των 10 ευρώ ανά μετοχή. Παράλληλα, η Alumil προχωρά σε νέα επένδυση 13,7 εκατ. ευρώ στην Αίγυπτο μέσω της θυγατρικής της στο Κάιρο, ενώ ο Νίκος Τσάφος ετοιμάζεται να μεταβεί στο CeraWeek στο Τέξας, έχοντας επαφές με εταιρείες όπως ExxonMobil και Chevron με φόντο τις νέες έρευνες υδρογονανθράκων και την προγραμματισμένη πρώτη ερευνητική γεώτρηση στο Ιόνιο σε έναν χρόνο. Όλα αυτά δείχνουν ότι, μέσα στην αβεβαιότητα, άλλοι ψάχνουν καταφύγιο, άλλοι μετράνε ρίσκο και άλλοι ανοίγουν νέους διαδρόμους ισχύος και επενδύσεων.
Τελευταίες Ειδήσεις
- Η μεταγραφή που ενισχύει κι άλλο τον Τσίπρα και το ΕΛ.Α.Σ.
- Κατρακύλα για τη ΝΔ: Δημοσκόπηση τη φέρνει κάτω από το όριο του 25%
- Καρυστιανού πάνω από Μητσοτάκη και Τσίπρα – Η κορυφή που ούτε η ίδια περίμενε
