Το Άρθρο 86 είναι ο λόγος που μια υπόθεση μπορεί να φύγει από τη φυσική της δικαστική πορεία και να περάσει από πολιτικό φίλτρο
Το Άρθρο 86 του Συντάγματος (περί ευθύνης υπουργών) καθορίζει μια ειδική και έντονα πολιτικοποιημένη διαδρομή για το αν και πώς θα φτάσει μια υπόθεση που «αγγίζει» υπουργό στη Δικαιοσύνη. Αυτός ακριβώς ο «κόφτης» είναι που προκαλεί αντιδράσεις σε υποθέσεις υψηλού δημόσιου ενδιαφέροντος, όπως η τραγωδία στα Τέμπη, αναφορικά με τις ευθύνες του τότε υπουργού Μεταφορών, Κώστα Αχ. Καραμανλή.
Με βάση το κείμενο του Συντάγματος το άρθρο 86 αναφέρει:
- «Μόνο η Βουλή» έχει αρμοδιότητα να ασκήσει δίωξη για αδικήματα που τέλεσαν υπουργοί/υφυπουργοί «κατά την άσκηση των καθηκόντων τους».
- Δεν επιτρέπεται προκαταρκτική εξέταση/προανάκριση/ανάκριση χωρίς προηγούμενη απόφαση της Βουλής.
- Αν σε άλλη έρευνα προκύψουν στοιχεία που «δείχνουν» υπουργό για τέτοια αδικήματα, ο φάκελος διαβιβάζεται αμελλητί στη Βουλή.
Για να ξεκινήσει διαδικασία δίωξης, χρειάζεται πρόταση από τουλάχιστον 30 βουλευτές, σύσταση ειδικής επιτροπής προκαταρκτικής εξέτασης και τελική απόφαση της Ολομέλειας. Η Βουλή μπορεί επίσης να ανακαλεί ή να αναστέλλει τη δίωξη και τη διαδικασία.
Αν τελικά ασκηθεί δίωξη, η υπόθεση δικάζεται από Ειδικό Δικαστήριο που συγκροτείται από 6 μέλη του Συμβούλιο της Επικρατείας και 7 μέλη του Αρείου Πάγου.
Αντιδράσεις
Στην πράξη, το σημείο «κλειδί» είναι ότι όταν μια δικογραφία «σκοντάψει» σε όνομα υπουργού (για πράξεις «κατά την άσκηση καθηκόντων»), ενεργοποιείται ο συνταγματικός μηχανισμός: η υπόθεση φεύγει από την κανονική δικαστική ροή και περνά στη Βουλή, που αποφασίζει αν θα κινηθεί η διαδικασία. Αυτό δημιουργεί την κριτική ότι η πολιτική πλειοψηφία μπορεί να λειτουργήσει ως θεσμικό φίλτρο (με καθυστερήσεις, αναστολές, ή απόρριψη).
Παράλληλα, μετά την αναθεώρηση του 2019 καταργήθηκε το «διάσημο» υπερ-σύντομο χρονικό όριο που υπήρχε παλιότερα στο Σύνταγμα, όμως το θέμα της παραγραφής/εξάλειψης του αξιοποίνου επανέρχεται στη δημόσια συζήτηση επειδή ο εκτελεστικός νόμος (3126/2003) διατηρεί διάταξη για «εξάλειψη» με το πέρας της δεύτερης τακτικής συνόδου αν δεν έχει κινηθεί δίωξη από τη Βουλή – κάτι που αρκετοί συνταγματολόγοι θεωρούν προβληματικό μετά το 2019.
Η πρόταση αλλαγής στη Συνταγματική Αναθεώρηση
Σήμερα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης άνοιξε επίσημα τον κύκλο για τη Συνταγματική Αναθεώρηση και έβαλε ρητά στο κάδρο το Άρθρο 86.
Ωστόσο για να περάσει η αλλαγή στην Συνταγματική Αναθεώρηση ο δρόμος είναι μακρύς…
Η παρούσα Βουλή διαπιστώνει την ανάγκη αναθεώρησης και ορίζει ποια άρθρα ανοίγουν, με δύο ψηφοφορίες που απέχουν τουλάχιστον ένα μήνα (με αυξημένες πλειοψηφίες).
Η επόμενη Βουλή (μετά τις εκλογές) αποφασίζει το τελικό περιεχόμενο των αλλαγών, με τις αντίστοιχες πλειοψηφίες που προβλέπει το άρθρο 110.
Με βάση όσα ανακοινώθηκαν σήμερα, η κυβέρνηση ζήτησε προτάσεις εντός Φεβρουαρίου και στοχεύει σε τελική εισήγηση τον Μάρτιο.
Τελευταίες Ειδήσεις
- «Για να το συνδέσω με την Ιθάκη»: Το επικό σκίτσο του Πετρουλάκη για το νέο κόμμα Τσίπρα, για το οποίο μιλούν όλοι σήμερα
- Τα Μερομήνια προβλέπουν «σκληρό» καλοκαίρι: Ποιος θα είναι ο πιο δύσκολος μήνας
- Τεκτονικές αλλαγές σε νέα δημοσκόπηση: Τα 2 κόμματα που εξαφάνισε ο Τσίπρας με το καλημέρα
