Τα στοιχεία μιλούν από μόνα τους: οι φορολογικές δηλώσεις του 2025 έδειξαν ρεκόρ αύξησης στα ακαθάριστα έσοδα (τζίρους) που δήλωσαν οι ελεύθεροι επαγγελματίες για το 2024.
Ως έτος αποκάλυψης της φοροδιαφυγής και κυριαρχίας των ψηφιακών εργαλείων ελέγχου καταγράφεται το 2025. Τα ηλεκτρονικά βιβλία (myDATA), οι αυτοματοποιημένοι έλεγχοι και ο δραστικός περιορισμός των μετρητών απέδειξαν τη θεαματική αποτελεσματικότητά τους, μεταφέροντας μεγάλο μέρος της «αόρατης» οικονομίας στην επίσημη οικονομική δραστηριότητα.
Το αποτέλεσμα είναι μετρήσιμο: το Δημόσιο χάνει πλέον έως και 7 δισ. ευρώ λιγότερα έσοδα από ΦΠΑ ετησίως σε σχέση με το πρόσφατο παρελθόν, σύμφωνα με τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το Vat Gap 2025.
Τα πρώτα μεγάλα άλματα
Η στροφή ήταν απότομη. Μέσα σε μία μόλις χρονιά, το 2024, ένα και μόνο μέτρο –η καθολική επέκταση της αποδοχής πληρωμών με κάρτες– εκτιμάται ότι απέφερε επιπλέον 400 εκατ. ευρώ στα έσοδα ΦΠΑ, σύμφωνα με μελέτη του ΙΟΒΕ.
Το όφελος αποδείχθηκε ακόμη μεγαλύτερο το 2025, καθώς ήταν η πρώτη χρονιά πλήρους εφαρμογής του μέτρου σε όλους τους επαγγελματίες και για ολόκληρο το έτος. Τα αποτελέσματα θα αποτυπωθούν πλήρως στις δηλώσεις εισοδήματος του 2026.
Οι δηλώσεις που «μίλησαν»
Τα στοιχεία των φορολογικών δηλώσεων του 2025 έδειξαν ρεκόρ αύξησης στα ακαθάριστα έσοδα που δήλωσαν οι ελεύθεροι επαγγελματίες για το 2024. Ολόκληροι κλάδοι –ιδίως επαγγέλματα της «νύχτας» και της οικοδομής– εμφάνισαν αυξήσεις 10% έως 15%.
Ενδεικτικά παραδείγματα
- Μπαρ (ΚΑΔ 56.30): +15,2% (μέσος τζίρος 43.525 € το 2024 από 37.777 € το 2023)
- ΤΑΞΙ (ΚΑΔ 49.32): +14,2% (18.595 € από 16.281 €)
- Ηλεκτρολόγοι (ΚΑΔ 43.21): +11,2% (36.301 € από 32.635 €)
- Υδραυλικοί (ΚΑΔ 43.22): +9,8% (32.354 € από 29.463 €)
- Μαραγκοί (ΚΑΔ 43.32): +8,1% (35.593 € από 32.913 €)
Το «θαύμα» της τεχνολογίας
Σε σύγκριση με μόλις ένα έτος πριν, τα μέτρα και οι αλλαγές εκτιμάται ότι απέδωσαν το 2025 επιπλέον έσοδα 2,7 δισ. ευρώ από φόρους που χάνονταν συστηματικά τα προηγούμενα χρόνια.
Η σύγκριση με το παρελθόν είναι αποκαλυπτική: στην 15ετία της κρίσης (2010–2024), πριν την καθιέρωση των ψηφιακών εργαλείων, η Ελλάδα έχασε πάνω από 73 δισ. ευρώ μόνο από φοροδιαφυγή στον ΦΠΑ.
Το χρονικό του «κενού ΦΠΑ»
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Κομισιόν:
- 2009: απώλειες 7,5 δισ. ευρώ
- 2010: 6,9 δισ. ευρώ
- 2011: πάνω από 9,2 δισ. ευρώ
- 2012–2018: 5–7 δισ. ευρώ ετησίως
- 2019: κάτω από 5 δισ. ευρώ
- 2020: κάτω από 4 δισ. ευρώ
- 2021: κάτω από 3 δισ. ευρώ
- 2024: μόλις 2,1 δισ. ευρώ
Το κόστος αυτής της διαρροής μεταφράστηκε σε Μνημόνια, περικοπές μισθών και συντάξεων, αυξημένη φορολογική πίεση στους συνεπείς και αθέμιτο ανταγωνισμό.
Η τομή μετά το 2019
Η μεγάλη αλλαγή ξεκίνησε μετά το 2019, με την ενεργοποίηση των myDATA και ένα συντονισμένο πλέγμα μέτρων που στόχευσαν στον πυρήνα της φοροδιαφυγής.
Τα βασικά εργαλεία
- myDATA – Ηλεκτρονικά βιβλία
Πιλοτικά από το 2019, καθολικά υποχρεωτικά από τα τέλη του 2023. Από το 2024 διαμορφώνουν αυτόματα τις δηλώσεις ΦΠΑ, με τιμολόγια και αποδείξεις να καταγράφονται και να διασταυρώνονται σε πραγματικό χρόνο. - POS παντού
Από το 2024, υποχρεωτικά σε όλους τους κλάδους. Η διασύνδεση ταμειακών–POS εξάλειψε τα «κενά» μεταξύ εισπράξεων και δηλώσεων, με κάθε συναλλαγή να εμφανίζεται online στην ΑΑΔΕ. - IRIS – Άμεσες πληρωμές
Το 2024–2025 επεκτάθηκαν ραγδαία, αφήνοντας πλήρες ψηφιακό αποτύπωμα στα myDATA. Από τον Δεκέμβριο 2025 εντάσσονται και τα σούπερ μάρκετ, ενώ από 15 Ιανουαρίου 2026 διπλασιάζονται τα όρια συναλλαγών.
Το επόμενο κύμα ελέγχων
Από το 2025 τα μέτρα επεκτείνονται στο Ψηφιακό Δελτίο Αποστολής, ενώ από το 2026 έρχεται το Ψηφιακό Τιμολόγιο. Παράλληλα, οι έλεγχοι ενισχύονται με τεχνητή νοημοσύνη και προηγμένες ψηφιακές τεχνολογίες.
Κλειδί η «αυτοσυμμόρφωση»
Οι αλλαγές αυτές ενισχύουν την αυτοπειθαρχία ολόκληρων κλάδων. Από το 2024, τα ψηφιακά δεδομένα τροφοδοτούν ένα νέο σύστημα προσδιορισμού εισοδήματος που «αυτοδεσμεύει» τις επιχειρήσεις ως προς το τι δηλώνουν.
Η ΑΑΔΕ υπολογίζει και ανακοινώνει τον μέσο ετήσιο τζίρο ανά ΚΑΔ, στοιχείο που ενσωματώθηκε και στο σύστημα τεκμαρτού εισοδήματος. Όσοι δηλώνουν σημαντικά χαμηλότερα από τον μέσο όρο γνωρίζουν πλέον ότι βρίσκονται εκ των προτέρων στο ραντάρ των ελεγκτικών αρχών.
Η εποχή της «αόρατης» οικονομίας, όπως δείχνουν τα στοιχεία, πλησιάζει στο τέλος της.
Τελευταίες Ειδήσεις
- «Για να το συνδέσω με την Ιθάκη»: Το επικό σκίτσο του Πετρουλάκη για το νέο κόμμα Τσίπρα, για το οποίο μιλούν όλοι σήμερα
- Τα Μερομήνια προβλέπουν «σκληρό» καλοκαίρι: Ποιος θα είναι ο πιο δύσκολος μήνας
- Τεκτονικές αλλαγές σε νέα δημοσκόπηση: Τα 2 κόμματα που εξαφάνισε ο Τσίπρας με το καλημέρα
