Το μακροβιότερο shutdown στην Ιστορία των ΗΠΑ άφησε πίσω του μύρια προβλήματα στην οικονομία της χώρας, κι όχι μόνο και οι πληγές που άνοιξε θα αργήσουν να επουλωθούν. Τι συνέβη και ο Τραμπ αποφάσισε να «κλείσει» το κράτος
Το μεγαλύτερο σε διάρκεια «λουκέτο» της κυβέρνησης των ΗΠΑ έλαβε τέλος μετά από 43 ημέρες. Οι επιπτώσεις ήταν σοκαριστικές, καθώς άφησαν περίπου 1,4 εκατομμύρια ομοσπονδιακούς υπαλλήλους απλήρωτους, έκοψαν το φαγητό σε πολλούς Αμερικανούς, που σχημάτιζαν ουρές χιλιομέτρων για να πάρουν δωρεάν φαγητό, ενώ παρέλυσαν πλήρως την εναέρια κυκλοφορία, καθυστερώντας κι ακυρώνοντας χιλιάδες πτήσεις.
Πώς έχουν τα δεδομένα
Τελείωσε το shutdown; Ναι, είναι οριστικό πλέον. Η Βουλή των Αντιπροσώπων, η οποία ελέγχεται από τους Ρεπουμπλικάνους, την Τετάρτη – 43η ημέρα του lockdown – ενέκρινε ένα νέο νομοσχέδιο για τη χρηματοδότηση του δημοσίου με 222 ψήφους υπέρ και 209 κατά. Έξι Δημοκρατικοί ψήφισαν υπέρ και όλοι οι Ρεπουμπλικάνοι. Το πακέτο εγκρίθηκε από τη Γερουσία δύο ημέρες νωρίτερα με ψήφους 60-40, αφού επτά Δημοκρατικοί και ένας ανεξάρτητος γερουσιαστής τάχθηκαν υπέρ της έγκρισής του από τους Ρεπουμπλικάνους. Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ το υπέγραψε σε νόμο μέσα σε λίγες ώρες, δηλώνοντας «Είναι μια σπουδαία μέρα». Ωστόσο, μπορεί να χρειαστούν μερικές ημέρες, ή και εβδομάδες, για να ανοίξει πλήρως η κυβέρνηση και να επανεκκινηθούν ζωτικά προγράμματα για την λειτουργία του κράτους. Και με την πολυάσχολη περίοδο των διακοπών των Ευχαριστιών να πλησιάζει στο τέλος του μήνα, οι αεροπορικές εταιρείες θα χρειαστούν περισσότερο χρόνο για να επανακάμψουν πλήρως.
Τι περιλαμβάνει το πακέτο χρηματοδότησης
Το νομοσχέδιο των 328 σελίδων παρατείνει τη χρηματοδότηση των περισσότερων ομοσπονδιακών υπηρεσιών έως τις 30 Ιανουαρίου. Παρέχει χρηματοδότηση για την επισιτιστική βοήθεια Snap, καθώς και για το Υπουργείο Γεωργίας, το Κογκρέσο και τις υποθέσεις βετεράνων μέχρι τον Σεπτέμβριο του επόμενου έτους. Εγγυάται ότι όλοι οι ομοσπονδιακοί εργαζόμενοι θα λάβουν αναδρομικές αποδοχές και αντιστρέφει τις απολύσεις χιλιάδων ομοσπονδιακών εργαζομένων που σχετίζονται με το shutdown. Οι Δημοκρατικοί ωστόσο, δεν πήραν αυτό που ήθελαν, μια εγγυημένη παράταση των ληξιπρόθεσμων επιδοτήσεων ασφάλισης υγείας που επηρεάζουν περίπου 24 εκατομμύρια Αμερικανούς. Αντί να συμπεριλάβουν την παράταση στο ίδιο το νομοσχέδιο για το ψήφισμα, οι γερουσιαστές κατέληξαν σε συμφωνία να διατηρήσουν μια ακόμη φορά τις φορολογικές πιστώσεις στο τέλος της δεύτερης εβδομάδας του Δεκεμβρίου.
Το κόστος της υγειονομικής περίθαλψης είναι πιθανό να εκτοξευθεί στα ύψη για τους Αμερικανούς με χαμηλότερα εισοδήματα, εάν δεν ανανεωθούν οι επιδοτήσεις. Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει και μια σειρά από άλλες διατάξεις. Περιέχει διατύπωση που καθιστά παράνομη για τους ομοσπονδιακούς εισαγγελείς την έρευνα στα τηλεφωνικά αρχεία γερουσιαστών χωρίς προειδοποίηση και επιβάλει πρόστιμα έως και 500.000 δολαρίων για κάθε παράβαση. Ο νόμος έχει αναδρομική ισχύ από το 2022, πράγμα που σημαίνει ότι θα επιτρέψει σε αρκετούς Ρεπουμπλικάνους γερουσιαστές να προσφύγουν στη Δικαιοσύνη μετά την έρευνα των επικοινωνιών τους στο πλαίσιο έρευνας για τον ρόλο του Τραμπ στις ταραχές στο Καπιτώλιο τον Ιανουάριο του 2021.
Το νομοσχέδιο δαπανών ανατρέπει επίσης τη νομιμοποίηση της κάνναβης, η οποία ψηφίστηκε το 2018 ως μέρος ενός ευρύτερου νομοσχεδίου για τη γεωργία. Η ψήφισή του επέτρεψε τη δημιουργία μιας βιομηχανίας πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων προϊόντων χαμηλής δόσης THC στις ΗΠΑ, συμπεριλαμβανομένων βρώσιμων και ποτών. Η νέα διάταξη του νομοσχεδίου «εμποδίζει την ανεξέλεγκτη πώληση προϊόντων με βάση ή παράγωγα κάνναβης που προκαλούν εθιστικά φαινόμενα, συμπεριλαμβανομένου του Delta-8, από το να πωλούνται στο διαδίκτυο, σε βενζινάδικα και σε μικρά καταστήματα, διατηρώντας παράλληλα τα μη μεθυστικά προϊόντα CBD και βιομηχανικής κάνναβης», σύμφωνα με την περίληψη του νομοσχεδίου που παρουσίασε η Γερουσία.
Μεταξύ άλλων διατάξεών του, το νομοσχέδιο απαγορεύει στο Πεντάγωνο να αυξάνει τις δαπάνες που δεν είχαν εγκριθεί ρητά προηγουμένως. Επίσης, διαθέτει 88 εκατομμύριαδολάρια για την αύξηση της ασφάλειας του Κογκρέσου, του Ανωτάτου Δικαστηρίου και του ομοσπονδιακού δικαστικού συστήματος, λόγω των αυξημένων απειλών πολιτικής βίας.
Γιατί έβαλε «λουκέτο» ο Τραμπ
Στο αμερικανικό σύστημα, και τα δύο σώματα του Κογκρέσου πρέπει να εγκρίνουν ένα σχέδιο δαπανών για να το στείλουν στον πρόεδρο για να υπογραφεί και να τεθεί σε νόμο. Η Βουλή των Αντιπροσώπων κατάφερε να εγκρίνει ένα προσωρινό νομοσχέδιο χρηματοδότησης για να αποφύγει το κλείσιμο της κυβέρνησης, αλλά δεν μπόρεσε να το εγκρίνει και η Γερουσία εν μέσω αντίστασης των Δημοκρατικών. Οι Ρεπουμπλικάνοι ελέγχουν επί του παρόντος τόσο τη Βουλή των Αντιπροσώπων όσο και τη Γερουσία, αλλά στα τέλη Σεπτεμβρίου, οι γερουσιαστές είχαν επτά ψήφους λιγότερες από τις 60 ψήφους που απαιτούνταν για να ψηφιστεί ένα νομοσχέδιο για τις δαπάνες.
Οι Ρεπουμπλικάνοι κατέχουν 53 έδρες στη Βουλή και χρειάζονταν τους Δημοκρατικούς να συμμετάσχουν στην ψηφοφορία, δίνοντας στους φιλελεύθερους κάποια διαπραγματευτική ισχύ. Το κύριο αίτημα του κόμματος ήταν το νομοσχέδιο να περιλαμβάνει παράταση των φορολογικών πιστώσεων που λήγουν, οι οποίες θα κάνουν την ασφάλιση υγείας φθηνότερη για εκατομμύρια Αμερικανούς. Έτσι, την 1η Οκτωβρίου, η κυβέρνηση των ΗΠΑ κατέβασε διακόπτες για πρώτη φορά μετά από σχεδόν επτά χρόνια.
Ποιες κυβερνητικές υπηρεσίες σταμάτησαν και πότε θα επαναλειτουργήσουν
Χιλιάδες κυβερνητικοί υπάλληλοι που κρίθηκαν μη απαραίτητοι τέθηκαν σε προσωρινή άδεια άνευ αποδοχών. Οι περισσότεροι αναμένεται να επιστρέψουν στην εργασία τους τώρα. Κατά τη διάρκεια του lockdown, οι ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας εργάζονταν αμισθί. Ωστόσο, ορισμένοι από αυτούς είχαν δηλώσει ασθένεια, με αποτέλεσμα πολλές πτήσεις να ακυρωθούν ή να καθυστερήσουν. Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση, μάλιστα, επέβαλε μειώσεις πτήσεων σε αεροπορικές εταιρείες σε 40 αεροδρόμια -συμπεριλαμβανομένου του πιο πολυσύχναστου της χώρας- για να πάρουν μια ανάσα αυτοί που παρέμειναν στα πόστα τους χωρίς να πληρώνονται. Αυτοί οι εργαζόμενοι θα περιμένουν να δουν αναδρομικές πληρωμές εντός ημερών από την επαναλειτουργία της κυβέρνησης.
Περισσότεροι από 42 εκατομμύρια Αμερικανοίπου βασίζονται σε επιδόματα επισιτιστικής βοήθειας Snap έχουν λάβει μόνο μερικές πληρωμές, αφότου το Ανώτατο Δικαστήριο επέτρεψε στην κυβέρνηση Τραμπ να παρακρατήσει μέρος της χρηματοδότησης εν αναμονή περαιτέρω νομικών ακροάσεων. Αυτά τα κεφάλαια θα επανέλθουν τώρα στην κανονικότητα καθώς η κυβέρνηση ανοίγει ξανά. Ενώ οι περισσότεροι ομοσπονδιακοί υπάλληλοι δεν πληρώνονται κατά τη διάρκεια ενός shutdown, τα μέλη του Κογκρέσου συνεχίζουν να λαμβάνουν τον μισθό τους. Ορισμένα ομοσπονδιακά προγράμματα θα χρειαστούν περισσότερο χρόνο για να ανακάμψουν. Το Liheap, ένα πρόγραμμα επιδότησης θέρμανσης που χρησιμοποιείται από περίπου 6 εκατομμύρια νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος, δεν θα είναι διαθέσιμο για εβδομάδες, καθώς πλησιάζουν οι χειμερινοί μήνες. Το Head Start, ένα πρόγραμμα προσχολικής αγωγής, θα χρειαστεί εβδομάδες για να ξαναρχίσει. Δεν επηρεάζονται όλες οι υπηρεσίες της κυβέρνησης από το κλείσιμο. Οι ομοσπονδιακές Αρχές επιβολής του νόμου λειτουργούσαν κανονικά, οι επιταγές Κοινωνικής Ασφάλισης και Medicare εξακολουθούσαν να διανέμονται και η αλληλογραφία να παραδίδεται. Η κυβέρνηση Τραμπ αξιοποίησε επίσης ερευνητικά κεφάλαια και δέχθηκε χρήματα από έναν ανώνυμο δωρητή για να βρει χρήματα για την πληρωμή των στρατιωτικών στρατευμάτων.
Πώς έχει επηρεάσει το κλείσιμο την οικονομία
Ο αντίκτυπος των κυβερνητικών lockdowns στην οικονομία είναι συνήθως περιορισμένος και προσωρινός – παρόμοιος με την αναστάτωση που προκαλείται από έναν τυφώνα ή μια μεγάλη καταιγίδα. Αλλά εξακολουθεί να προκαλεί προβλήματα. Οι εγκρίσεις για δάνεια και άδειες καθυστερούν και εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια σε ομοσπονδιακές συμβάσεις αναστέλλονται. Σε αντίθεση με τους κυβερνητικούς υπαλλήλους, οι ελεύθεροι επαγγελματίες δεν λαμβάνουν αναδρομικές αποδοχές μόλις ολοκληρωθεί το shutdown και πολλοί από αυτούς έχουν μικρές επιχειρήσεις χωρίς άλλους μεγάλους πελάτες. Συνολικά, οι αναλυτές είχαν εκτιμήσει ότι αυτό το lockdown θα μείωνε περίπου 0,1 έως 0,2 ποσοστιαίες μονάδες την οικονομική ανάπτυξη για κάθε εβδομάδα που θα διαρκούσε – περίπου 15 δισεκατομμύρια δολάρια την εβδομάδα.
Τι συνέβη κατά τη διάρκεια των προηγούμενων shutdown
Τα «λουκέτα» των δημόσιων υπηρεσιών λόγω προϋπολογισμών αποτελούν μια μοναδική πτυχή της πολιτικής των ΗΠΑ. Το δεύτερο μεγαλύτερο shutdown στην ιστορία διήρκεσε 34 ημέρες, ξεκινώντας στα τέλη του 2018 κατά τη διάρκεια της πρώτης προεδρικής θητείας του Τραμπ. Αλλά αυτές οι νομοθετικές αντιπαραθέσεις προηγούνται επίσης της εποχής του νυν προέδρου. Υπήρξαν οκτώ διακοπές λειτουργίας των κυβερνητικών υπηρεσιών κατά τη διάρκεια της προεδρίας του Ρόναλντ Ρίγκαν τη δεκαετία του 1980, αν και όλες ήταν σχετικά σύντομες. Ο πρώην Δημοκρατικός πρόεδρος Μπιλ Κλίντον είχε ένα lockdown 21 ημερών το 1995, ενώ ο συνάδελφός του Δημοκρατικός Μπαράκ Ομπάμα είχε ένα lockdown 16 ημερών το 2013.
Τελευταίες Ειδήσεις
- ΣΚΑΪ, πρώην σύντροφοι και… θανατική ποινή: Το τριπλό χτύπημα που εξόργισε τον Τσίπρα
- Η τρίτη δύναμη χωρίς κόμμα: Το παράδοξο των 27 που αλλάζουν το παιχνίδι
- Ο δρόμος Μητσοτάκη προς την κάλπη: Τραμπ, ΔΕΘ, Μάρμαρα, εκλογές
